Rain Alert: राज्याच्या हवामानात पुन्हा एकदा मोठी उलथापालथ होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. हवामान अभ्यासक अशोक तोडकर यांनी दिलेल्या ताज्या अंदाजानुसार, जानेवारीच्या उत्तरार्धात महाराष्ट्रातील अनेक भागांत ढगाळ वातावरण आणि हलक्या पावसाची शक्यता आहे. या बदलत्या हवामानाचा रब्बी पिकांवर परिणाम होऊ शकतो, त्यामुळे शेतकऱ्यांनी सतर्क राहणे आवश्यक आहे.
चला तर मग जाणून घेऊया, कधी आणि कोठे हवामान बदलणार आहे आणि शेतकऱ्यांनी कोणती खबरदारी घ्यावी.
१८ जानेवारीपासून बदलांना सुरुवात: नेमका अंदाज काय?
अशोक तोडकर यांच्या माहितीनुसार, महाराष्ट्रात वातावरणीय बदल १८ जानेवारीपासूनच सुरू होतील. मात्र, त्याचा खरा प्रभाव २१ आणि २२ जानेवारीपासून अधिक स्पष्टपणे जाणवेल.
- कालावधी: ढगाळ हवामानाचे हे सावट साधारणतः २६-२७ जानेवारीपर्यंत कायम राहण्याची शक्यता आहे.
- कारण: उत्तर भारतातून येणाऱ्या पश्चिमी विक्षोभामुळे (Western Disturbance) अरबी समुद्रातून बाष्पयुक्त वारे महाराष्ट्राच्या दिशेने सरकत आहेत. यामुळे राज्याच्या किमान तापमानात वाढ होऊन आर्द्रता वाढणार आहे.
कोणत्या भागांत होणार परिणाम?
या हवामान बदलाचा फटका प्रामुख्याने खालील विभागांना बसण्याची शक्यता आहे:
- पश्चिम महाराष्ट्र: सोलापूर, पुणे, सांगली परिसर.
- खानदेश व उत्तर महाराष्ट्र: जळगाव, धुळे, नंदुरबार.
- मराठवाडा व विदर्भ: बुलढाणा, अकोला आणि पूर्व विदर्भातील काही जिल्हे.
या भागांत केवळ ढगाळ वातावरणच नाही, तर मोठ्या प्रमाणात धुके आणि अंधूक हवामान पाहायला मिळेल. जरी मोठ्या गारपिटीचा धोका सध्या वर्तवण्यात आलेला नसला, तरी काही ठिकाणी पावसाच्या हलक्या सरी पिकांचे नुकसान करू शकतात.
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाच्या सूचना आणि नियोजन
अशोक तोडकर यांनी या संकटाचा सामना करण्यासाठी शेतकऱ्यांना काही महत्त्वाचे सल्ले दिले आहेत:
- सिंचनाचे नियोजन: ज्या पिकांना सध्या पाण्याची गरज आहे, त्यांनी १८ जानेवारीपूर्वीच पाणी भरून घ्यावे. एकदा वातावरण ढगाळ झाले की पाणी देणे टाळावे.
- पिकांची सुरक्षितता: ढगाळ हवामानामुळे वारा स्थिर राहून आर्द्रता वाढते. अशा वेळी गहू, ज्वारी आणि हरभरा यांसारख्या पिकांवर कीड व रोगांचा (उदा. तांबेरा किंवा मर रोग) प्रादुर्भाव वाढू शकतो.
- फवारणी: हवामान ढगाळ असताना फवारणी करणे टाळावे. तज्ज्ञांच्या सल्ल्यानुसार वातावरण निवळल्यावरच कीडनाशकांचा वापर करावा.
- साठवणूक: जर तुमची काही पिके काढणीला आली असतील, तर २१ तारखेपूर्वी त्यांची काढणी करून सुरक्षित ठिकाणी साठवणूक करावी.
फेब्रुवारीतही संकट कायम?
शेतकऱ्यांची चिंता वाढवणारी बाब म्हणजे, केवळ जानेवारीच नाही तर २ फेब्रुवारीच्या आसपास पुन्हा एकदा हवामान बिघडण्याची शक्यता अशोक तोडकर यांनी वर्तवली आहे. त्यामुळे जानेवारीच्या शेवटच्या आठवड्यापासून ते फेब्रुवारीच्या सुरुवातीपर्यंत शेतकऱ्यांनी हवामान अंदाजांकडे बारकाईने लक्ष देणे गरजेचे आहे.
बदलते हवामान ही निसर्गाची प्रक्रिया असली तरी, अचूक नियोजनाच्या जोरावर आपण होणारे नुकसान कमी करू शकतो. अशोक तोडकर यांच्या हवामान अंदाजाचा लाभ घेऊन आपल्या शेतीकामांचे वेळापत्रक आखणे हिताचे ठरेल.
